Rehber · · 2 dk okuma
İskan sorgulama: fabrika ve deponun iskanı var mı, nasıl öğrenilir?
Kısa cevap: Kendi adınıza kayıtlı bir taşınmazın iskanını e-Devlet'te Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın "Yapı Kullanma İzin Belgesi Sorgulama" hizmetinden görebilirsiniz. Kiralayacağınız veya satın alacağınız bir tesis için ise mal sahibinden iskan belgesinin bir kopyasını isteyin ve belediyenin e-imar ekranından ada/parsel ile ya da belediyenin imar arşivinden teyit edin. Parsel OSB içindeyse iskanı OSB verir ve kayıt OSB'dedir.
İskan (yapı kullanma izni) nedir?
Yapı kullanma izni, binanın onaylı projesine ve ruhsatına uygun tamamlandığını ve kullanılabileceğini gösteren belgedir. Sanayi tesislerinde işyeri açma ve çalışma ruhsatı başvurusunda genellikle istenir; banka kredisi, sigorta ve satış süreçlerinde de sorulur.
Yöntem 1: e-Devlet
- turkiye.gov.tr'ye e-Devlet şifrenizle girin.
- Arama kutusuna "Yapı Kullanma İzin Belgesi Sorgulama" yazın.
- Sistem, üzerinize kayıtlı taşınmazları listeler; ilgili taşınmazı seçerek iskan bilgisini görürsünüz.
Bu yöntem, taşınmazın maliki için uygundur. Kiracı veya alıcı adayıysanız sorguyu mal sahibinden yapmasını isteyebilirsiniz.
Yöntem 2: Belediye e-imar ekranı
Birçok belediye e-imar uygulamasında ada/parsel ile yapı ruhsatı ve yapı kullanma izni tarih ve numaralarını gösterir. Kocaeli'deki parseller için Kocaeli Büyükşehir Belediyesi'nin Şehir Rehberi ve ilgili ilçe belediyesinin (Gebze, Darıca, Çayırova, Dilovası) e-imar hizmetleri kullanılabilir. Ada/parsel bilgisini imar durumu sorgulama yazısında anlattığımız gibi bulabilirsiniz.
Yöntem 3: Belediye veya OSB arşivi
En kesin bilgi, yapının dosyasının bulunduğu kurumdadır. Belediyenin imar ve şehircilik müdürlüğü ya da OSB'lerde OSB müdürlüğü, yapı ruhsatı, onaylı proje ve iskan kayıtlarını tutar. Malikin yetkisiyle dosya incelemesi yapılabilir.
İskan varsa bitti mi?
Hayır. İskan belgesi bulmak ilk adımdır. Asıl önemli olan şunlardır:
- Bugünkü yapı ile uyum: Sonradan eklenen asma katlar, kapatılmış sundurmalar, ek binalar iskan dışında kalabilir. Onaylı projeyle sahadaki binayı karşılaştırın.
- Kullanım amacı: İskanda yazan kullanım (depo, imalathane, fabrika) faaliyetinize uygun olmalı.
- Metrekare: İlanlardaki alan ile iskandaki alan aynı mı? Fark, ruhsat ve vergi açısından sorun çıkarabilir.
Bu kontrollerin tamamını sanayi tesisinde iskan ve ruhsat yazısında liste halinde bulabilirsiniz.
İskanı olmayan tesis kiralanır mı?
Kiralanabilir, ancak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınamayabilir; bu da faaliyetin mühürlenmesi riskini doğurur. Sigorta ve banka süreçleri de zorlaşır. İskansız bir tesis düşünüyorsanız, sözleşmeye ruhsat alınamazsa cezasız fesih hakkı ekleyin ve iskanın alınabilirliğini bir mimara inceletin.
Sık sorulan sorular
Başkasına ait binanın iskanı sorgulanabilir mi?
e-Devlet hizmeti malikin kendi taşınmazlarını gösterir. Başka bir taşınmaz için belediye e-imar ekranlarında ada/parsel ile bilgi görülebilir; resmi kayıt için malikin yetkisi gerekir.
İskan belgesi kaybolursa ne yapılır?
Belgeyi düzenleyen belediye veya OSB'den onaylı örnek istenebilir.
OSB içindeki fabrikanın iskanını kim verir?
OSB sınırları içindeki yapıların ruhsat ve iskan işlemleri OSB tüzel kişiliği tarafından yürütülür.
Kaynaklar
- İskan sorgulama nasıl yapılır, e-Devlet rehberi 2026, İmar Affı
- Kocaeli Büyükşehir Belediyesi Şehir Rehberi
- 3194 sayılı İmar Kanunu, m. 30; 4562 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanunu
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; somut durumlar için ilgili belediyeye veya bir mimara danışın.
Aradığınızı tarif edin, biz bulalım. İhtiyacınızı 3–4 dakikada yazın; uygun seçenekleri 48 saat içinde size özel sunumla iletelim.
Tesis arıyorumİlgili yazılar
- Sanayi tesisinde iskan ve işyeri açma ruhsatı
- İmar durumu sorgulama: sanayi arsasının imarı nasıl öğrenilir?
- Fabrika veya sanayi arsası satın alırken tapu ve imar kontrol listesi